🧩 1-qadam. Axborotli saralash
Lenta ichidagi foydali va zararli axborotlarni ajrating. Feyk va xavfli postlarni o‘chiring, foydali postlarni saqlang.
🛠 2-qadam. Manipulyatsiya konstruktori
Feyk xabar qanday qurilishini ko‘ring. Elementlarni tanlang va pastdagi “feyk tarkibi” qanday shakllanishini kuzating.
🛡 3-qadam. Raqamli xavflarni baholash
Quyidagi raqamli xavflar foydalanuvchining xavfsizligi va shaxsiy ma’lumotlariga ta’sir qilishi mumkin.
1. Geolokatsiyani ochiq ko‘rsatish
Joylashuv shaxsiy xavfsizlikka tahdid tug‘dirishi mumkin.
2. Telefon raqamini ochiq qoldirish
Spam, firibgarlik va ijtimoiy muhandislik xavfi oshadi.
3. Oddiy parollardan foydalanish
Akkauntni buzib kirish ehtimoli ortadi.
4. Ikki bosqichli himoyadan foydalanmaslik
Parol bilinib qolsa, akkaunt himoyasiz qoladi.
5. Fishing havolalarga kirish
Login, parol yoki bank ma’lumotlari o‘g‘irlanishi mumkin.
🔬 4-qadam. Media-dekonstruksiya
Media xabarni chuqur tahlil qilish uchun har bir kartochkani bosing va izohini ko‘ring.
Vizual tahlil
Rang, tasvir va diqqat markazi.
Muallif pozitsiyasi
Subyektiv yoki xolis yondashuv.
Yashirin maqsad
Ta’sir o‘tkazish yoki ishontirish.
Iqtisodiy asos
Kontentdan foyda olish.
Fakt vs fikr
Isbotlangan va shaxsiy baho farqi.
Obyektivlik
Bir tomonlama yoki muvozanatli yondashuv.
Vaqtli tahlil
Axborotning dolzarbligi.
Madaniy qatlam
Qadriyat va mentalitetga ta’siri.
✍ Yakuniy topshiriq
O‘quvchi media-tahlil bo‘yicha qisqa xulosa yozadi.